سوالات متن فصل سوم- درس۵
-۱زیست بوم )بیوم( چیست ؟ زیست بوم یک ناحیه ی جغرافیایی است که در آن ، انواع خاصی از گیاهان و جانوران زندگی می کنند و ناحیه ی مشخصی را به وجود می آورد .
-۲وجود هر زیست بوم در یک ناحیه به چه عواملی بستگی دارد؟)تنوع زیست بوم ها به چه عواملی بستگی دارد؟( ؟ آب و هوا ، شکل ناهمواری ها ، میزان ارتفاع زمین و جنس خاک .
-۳ناحیه ی توندرا چه ویژگی هایی دارد ؟ -۱زمستان های طولانی و سرمای شدید ۳۴درجه زیر صفر -۲تابستان های کوتاه و میانگین دما حداکثر ۱۲درجه -۳زمین های توندرا پوشیده از یخ و برف -۴در توندرا فقط گیاهانی چون خزه و گلسنگ می روید -۵بزرگ جثه ترین جانور تون درا خرس قطبی است .
-۴ناحیه ی تایگا چه ویژگی هایی دارد ؟ -۱شش ماه ازسال میانگین دما کمتر از صفر درجه است -۲بارندگی بین ۲۵۰تا ۵۰۰میلی متر و زمین همیشه مرطوب است -۳ناحیه ی تایگا به داشتن جنگل های مخروطیان و سوزنی برگ معروف است -۴درختان این ناحیه مانند کاج و سرو همیشه سبزند و برگ ریزان ندارند -۵تقریباً تمام جنگل های کشور کانادا از نوع تایگاست.
-۵جنگل های بارانی استوایی در کجا گسترده شده است ؟ این زیست بوم در مجاورت خط استوا در چند قاره گسترده شده است .
-۶زیست بوم جنگل های استوایی چه ویژگی هایی دارد ؟ -۱در این منطقه هوا همیشه گرم ، رطوبت حدود ۸۰درصد و میزان بارندگی سالیانه ۲۵۰۰میلی متر است -۲جنگل های بارانی استوایی چند طبقه اند . در زیر درختان بلندتر ، درختان کوتاه تر و علف ها ، که رشد سریعی دارند وجود دارند.
-۷از نمونه گیاهان ناحیه ی جنگل های بارانی استوایی چند مورد نام ببرید؟ درختان شاه پسند )مانگرو( – نارگیل – قهوه ی سودانی – هِــــوِآ – بامبو .
-۸ساوان چگونه ناحیه ای است؟ ساوان منطقه ی علفزارها با درختان تک و منفرد است که در مجاورت جنگل های استوایی واقع شده است . بیشترین وسعت ساوان در قاره ی آفریقاست .
-۹ناحیه ی ساوان چه ویژگی هایی دارد؟
-۱آب و هوای آن در تمام طول سال گرم است -۲در آن دو فصل خشک و مرطوب وجود دارد-۳از نظر تنوع جانوری بسیار غنی است -۴در ساوان علفخواران تنومند چون گورخر ، فیل ، زرافه و گرگدن فراوان اند و گوشت خواران درنده چون شیر از این گیاه خواران تغذیه می کنند .
-۱۰بیابان به کجا گفته می شود؟ به سرزمین های خشکی که میزان بارندگی سالیانه ی آنها کمتر از ۵۰میلی متر باشد ، بیابان گفته می شود .
-۱۱بخش عمده ای از بیابان های گرم و خشک جهان در کجا واقع شده اند ؟ در مجاورت مدار رأس السرطان و رأس الجدی واقع شده اند ، مانند صحرا در آفریقا ، ربع الخالی در عربستان و لوت در ایران .
-۱۲بیابان های سرد جهان چگونه اند؟ مثال بزنید ؟ در این گونه بیابان ها بارش ناچیز و حتی در حد صفر است مانند بیابان گُبی که اطراف آن را کوه فرا گرفته است .
-۱۳بیابان ها از نظر پوشش گیاهی چگونه هستند؟ بیابان ها از نظر پوشش گیاهی فقیرند و فقط درختان یا بوته های خاردار ، که در مقابل خشکی هوا و تبخیر مقاوم اند یا آب را در خود ذخیره می کنند می توانند در آنجا زندگی کنند .
-* هر زیست بوم از چند ……………………………………… تشکیل شده است . ) بوم سازگان )اکوسیستم( (
-* در میان عوامل تنوع زیست بوم ها مهم ترین و بیشترین تأثیررا ………………………………. دارد . ) آب و هوا (
-* از میان عناصر آب و هوایی دو عنصر …………………. و ……………………. بر نوع و میزان پوشش گیاهی اثر می گذارند. ) دما- بارش (
-* توندرا ناحیه ای در نزدیکی ………………….. و حاشیه ی اقیانوس ………………………. است . )قطب شمال – منجمد شمالی(
-* از گسترده ترین زیست بوم ها که در جنوب توندرا گسترش یافته است ………………………… نام دارد . )تایگا (
-* زیست بوم ………………………………….. بیشترین تنوع زیستی جهان را دارد . ) جنگل های بارنی استوایی(
-* درختان …………………………… از گونه های گیاهی مشهور ساوان هستند . ) بائو باب (
سوالات متن فصل سوم – درس۶
-۱تنوع زیستی چه زمانی در معرض خطر قرار می گیرد ؟ زمانی در معرض خطر قرار می گیرد که زیستگاه طبیعی گیاهان و جانوران تخریب شود . با تخریب پوشش گیاهی در یک منطقه غذا کم می شود و شرایط محیطی نامناسب گونه های جانوری را نیز از بین می برد .
-۲مهم ترین عواملی که باعث از بین رفتن پوشش گیاهی، نابودی گونه های جانوری وآلودگی آب و خاک و هوای زیستگاه ها می شوند را بنویسید ؟
-۱ایجاد و گسترش شهرها و روستاها ، ساختن پل ، جاده ، ساختمان ها وسدها -۲فعالیت های صنعتی و تولید
انبوه کالاها در کارخانه – ۳مصرف گرایی و تولید انبوه زباله -۴شکار و تجارت اعضای بدن حیوانات .
-۳اهمیت و ارزش جنگل های بارانی استوایی چیست؟ برخی از دانشمندان معتقدند که این جنگل ها حدود ۵۰درصد اکسیژن سیاره ی زمین و ۵۰درصد رطوبت جو را تولید می کنند و به همین دلیل بر آب و هوای کل سیاره ی زمین اثر می گذارند . دی اکسید کربن گازی است که در اثر فعالیت های انسان و استفاده از سوخت های فسیلی وارد جو می شود . این جنگ ل ها ی انبوه قابلیت جذب دی اکسید کربن و تبدیل آن به اکسیژن را دارند .
-۴جنگل های بارانی استوایی خاستگاه اولیه ی کدام درختان میوه می باشد؟ بسیاری از درختان میوه جهان مانند موز ، نارگیل و انبه بوده است . امروزه از این جنگل ها انواع محصولات غذایی ، دارویی و مواد اولیه ی صنعتی به دست می آید .
-۵کدام محصولات غذایی ، دارویی و مواد اولیه صنعتی از جنگل های بارنی استوایی به دست می آید ؟ قهوه ، کاکائو ، انواع روغن ها ، لوازم آرایشی و عطرها ، کائوچو ، لاستیک و خمیر دندان از آن جمله اند .
-۶امروزه چه عواملی موجب تخریب یا جنگل زدایی در منطقه ی جنگل های بارانی استوایی شده است؟ کشاورزی و دامداری و تجارت الوار و استخراج معادن طلا و بوکسیت )آلومینیم( موجب تخریب یا جنگل زدایی در این منطقه شده است .
-۷جنگل زدایی یعنی چه؟ یعنی از بین بردن کامل جنگل ها در یک ناحیه برای این کار جنگل ها را می سوزانند ، درخت ها را با اره های برقی قطع می کنند و با بولدوزر زمین ها را از درختان خالی می کنند .
-۸ساختن بزرگراه ها در میان جنگلهای استوایی چه مشکلاتی را ایجاد می کرد؟
ده ها راه فرعی از داخل جنگل ها به این بزرگراه مربوط می شدند و ساختن این بزرگراه ها موجب دسترسی آسان تر شرکت های تجاری و افراد برای فعالیت های اقتصادی در جنگل ها ی استوایی شده است.
–۹چرا تصمیم گیری برای حفاظت از محیط زیست کار چندان آسانی نیست؟ زیرا هر تصمیمی با نظرات مخالف افراد و گروه ها روبه رو می شود.
-۱۰در ناحیه آمازن چه عواملی باعث ایجاد شغل شده است؟ صنعت الوار و چوب ، کشت های تجاری و استخراج معادن در این ناحیه صدها شغل ایجاد کرده است .
-۱۱جدولی با دوستون رسم کنید. در یک ستون فواید و اهمیتهای جنگلهای آمازون و در ستون دیگر، علل تخریب آنها را فهرست کنید.
فواید و اهمیت جنگل های آمازون علل تخریب
-۱در جنگلها انواع قارچها، میوهها و حتی ساقههای گیاهان و درختان
دیده میشود که غذای عده زیادی از انسانها را تشکیل میدهند.
-۲درختان جنگل گازدی اکسید کربن هوا را دریافت میکنند و طی
عمل فتوسنتز، آن را تبدیل به اکسیژن میکنند.
-۳چوب درختان جنگلی در ساختمان سازی، تهیه کاغذی و تهیه ی
وسایل منزل کاربرد دارد.
-۴سایه درختان جنگلهای انبوه، هر آدمی را از گرمای طاقت فرسا نجات
میدهد .
-۵اعتدال آب وهوا .
-۶جلوگیری از آلودگی آب وهوا .
تخریب جنگل ها
-۱افزایش جمعیت
-۲گرمایش جهانی
-۳آتش سوزی های عمدی ویا سهوی ایجاد شده توسط انسان.
-۴عقب نشینی یخ ها در رشته کوه های آند و ایجاد خشکسالی شدید
در آمازون.
-۵استفاده های صنعتی وتجاری
-۶پاکسازی زمین ها برای پرورش دام و کشت علوفه برای دام هاو محصولات
کشاورزی .
-۱۲عاج به فیل چه کمکی می کند؟ عاج به فیل کمک می کند که زمین را حفر کند و ریشه ها و علف ها را در بیاورد یا میوه ی درختان را برای تغذیه بکَند . همچنین وسیله ی دفاعی این حیوان برای مقابله با دشمن است اما سودجویان این جانور را برای استفاده از شاخ هایش می کُشند.
-۱۳بیشترین میزان قاچاق عاج در چه کشورهایی است توضیح دهید ؟ چین و تایلند . چین با کنده کاری روی عاج و تبدیل آن به محصولات تزینی گران قیمت و پرفروش به جهان گردان ، سود بسیاری به دست می آورد . باآنکه امروزه کشتار فیل و فروش عاج در جهان ممنوع شده ، تایلند از جمله کشورهایی است که این ممنوعیت را نپذیرفته و خرید و فروش عاج فیل در آن آزاد است .
-۱۴نکات مهم استفاده صحیح و خردمندانه از منابع طبیعی چیست) ۳مورد( ؟
-۱باید بین استفاده اقتصادی از جنگل ها و فرصت بازسازی آنها تعادل به وجود بیاید
-۲کشاورزی و دامپروری با روش های علمی و جدید ، را که کمترین آسیب را به محیط زیست می رسانند به کشاورزان این منطقه آموزش بدهند
-۳با ایجاد پارک های وحش از گونه های جانوری و گیاهی در معرض خطر مراقبت کنند تا نسل آنها منقرض نشود .
۱۵-دراستفاده صحیح و خردمندانه از جنگلهای استوایی به چه نکات مهمی باید توجه کرد؟
۱ــ باید بین استفاده اقتصادی از جنگلها و فرصت بازسازی آنها تعادل بهوجود بیاید.میزان قطع درختان باید قاعده و قانونی داشته باشد و وقتی درختان قطع میشوند، با برنامهریزی مناسب درختانی را جایگزین آنها کنند و فرصت رویش دوباره به درختان بدهند
۲ــ کشاورزی و دامپروری با روشهای علمی و جدید، را که کمترین آسیب را به محیط زیست میرسانند، بهکشاورزان این منطقه آموزش بدهند
۳ــ با ایجاد پارکهای وحش از گونههای جانوری و گیاهی در معرض خطر مراقبت کنند تا نسل آنها منقرض نشود.
۱۶-اتحادیۀ بین المللی حفاظت از طبیعت (IUCN) چه نوع سازمانی است؟ یک نهاد بین المللی است
که بیش از ۸۰کشور و از جمله ایران عضو آن هستند. این اتحادیه همکاری بین کشورها
برای حفاظت از زیست بومها را تشویق و حمایت میکند .
۱۷-چند نمونه از فعالیت های اتحادیۀ بین المللی حفاظت از طبیعت را نام ببرید.
از فعالیتهای مهم این اتحادیه میتوان کمک به کشورها برای حفظ تنوع زیستی، برگزاری کنفرانس ها و
گردهمایی های بین المللی و تحقیق و بررسی مداوم گونه های گیاهی و جانوری در
معرض خطر در سراسر جهان را نام برد.
*- اتحادیه ………..هرسال «فهرست قرمز» خود را منتشر و در این فهرست گونه های گیاهی و جانوری در معرض خطر در نواحی مختلف جهان را معرفی میکند تا برای محافظت از آنها چارهای اندیشیده شود. (اتحادیۀ بین المللی حفاظت از طبیعت (IUCN))
–* از پیچیده ترین زیست بوم های جهان که غنی ترین تنوع گیاهی و جانوری را دارد ………………. است . ( جنگل های بارانی استوایی(
-* تنوع زیستی جهان مربوط به جنگل های بارانی استوایی است ) سه چهارم)
-* جنگل های استوایی را ……………………………………. نامیده اند . ) ریه های زمین(
-* تخریب جنگل های استوایی در برخی از کشورها مانند …………….. و …………… بسیار گسترش یافته است ) برزیل – اندونزی (
-* فیل های آفریقایی به خاطر …………………………………….. شکار و کشته می شوند . ) عاج های گران قیمتشان (
-* از جمله کشورهای آفریقایی …………….. است که در آن شکار گسترده ی فیل ها صورت می گیرد . ) کنیا (
-* بیشترین میزان عاج قاچاق را در جهان کشورهای ………………. و …………….. وارد می کنند . ) چین – تایلند (
سوالات متن فصل چهارم – درس۷
-۱علت اصلی رشد فوق العاده جمعیت در سال های اخیر چیست ؟ کاهش میزان مرگ و میرها و به ویژه مرگ و میر کودکان .زیرا در گذشته بسیاری از مردم بر اثر بیماری های واگیر دار و عفونی ، گرسنگی و قحطی یا جنگ از بین می رفتند .
-۲در دو قرن اخیردو عامل موجب کاهش چشمگیر مرگ ومیرها شده است نام برده و توضیح دهید . ؟ -۱بهبود بهداشت:با پیشرفت در پزشکی و تولید واکسن ها و آنتی بیوتیک ها و کنترل بیماریهای واگیردار چون وبا و سل و … مرگ و میرها کاهش یافت .
-۲بهبود تغذیه : با پیشرفت و گسترش کشاورزی صنعتی ، تولید مواد غذایی افزایش یافت و با پیشرفت وسایل حمل و نقل ، انتقال غذا به نواحی دورتر امکان پذیر شد .
-۳رشد طبیعی جمعیت در یک مکان به دو عامل بستگی دارد آنها را بنویسید؟ -۱میزان موالید )تولدها( -۲میزان مرگ و میرها .
-۴رشد منفی جمعیت چیست؟ اگر درصد رشد جمعیت به کمتر از صفر برسد ، به آن رشد منفی می گویند .در این حالت میزان موالید کمتر از مرگ و میرها می شود .
-۵چه کشورهایی رشد جمعیت آن ها منفی است؟در قاره آسیا کشورهای ژاپن و روسیه و در قاره اروپا آلمان ، مجارستان ، لهستان و رومانی این گونه اند .
-۶چرا آینده کشورهایی که با رشد منفی و یا افزایش جمعیت سالخورده و از کارافتاده مواجه هستند نگران کننده است؟
در کشورهای دارای رشد منفی ، جمعیت سالخورده و از کار افتاده افزایش می یابد و چون زاد و ولد کم است ، جامعه از نیروی جوان برای تحصیل و علم آموزی و کار و پیشرفت محروم می شود و جمعیت کشور نیز کاهش می یابد .
-۷چه موقع رشد جمعیت و افزایش جمعیت جوان یک نعمت بزرگ و مایه ی پیشرفت خواهد بود؟
چنانچه در یک کشور برای آموزش صحیح و کار و تأمین شغل جوانان برنامه ریزی مناسب و سرمایه گذاری صورت بگیرد ، رشد جمعیت و افزایش جمعیت جوان یک نعمت بزرگ و مایه ی پیشرفت خواهد بود .
-۸چهار کشور نام ببرید که دولت ها برنامه های مهمی برای تشویق فرزندآوری طراحی و اجرا می کنند تا با کاهش رشد جمعیت مقابله کنند ؟
ژاپن ، سنگاپور ، کره جنوبی ، روسیه .
-۹از جمله برنامه های دولت ها برای تشویق به فرزندآوری چیست ؟ اعطای جایزه و کمک های مالی به خانواده هایی که صاحب فرزند می شوند ، واگذاری مسکن ، معافیت از پرداخت مالیات و افزایش مرخصی ت حصیلی کاری مادران است .
-۱۰عوامل طبیعی و عوامل انسانی جذب جمعیت چیست؟
عوامل طبیعی : آب و هوا و پوشش گیاهی – ناهمواری – آب و خاک – معادن و ذخایر
. عوامل انسانی : سیاسی و اداری – اقتصادی – امکانات و تسهیلات – فرهنگی .
-۱۱با استفاده از نقشه پراکندگی جمعیت ابتدا نوع تراکم جمعیت )زیاد یا کم( را در مکانهای زیر مشخص کنید و سپس با توجه به دانسته های خود از سال گذشته علت این نوع تراکم را در هر کشور بنویسید؟
بنگلادش ) زیاد . علت:آب وهوای گرم ومرطوب،خاک حاصلخیز، باران فراوان و رودهای پرآب ( ،
ژاپن ) زیاد. علت:آب وهوای گرم ومرطوب،خاک حاصلخیز، باران فراوان و پیشرفت علم وصنعت (،
لیبی وچاد ) کم. علت: آب وهوای گرم وخشک، باران کم، نامناسب بودن خاک، تبخیرشدید( ،
سیبری ) کم . علت :آب وهوای بسیارسرد وخشک، کمبود باران (
آلمان )زیاد . علت: آب وهوای معتدل، خاک های حاصلخیز، سرزمین های پست وهموار، باران فراوان،پیشرفت علم وصنعت( ،
استرالیا) کم . علت : سرزمین خشک وکم باران، خاک های نامرغوب( ،
کانادا ) کم . علت: آب وهوای سرد، بارندگی کم، زمین های یخ بسته وسیع(
-۱۲مهاجرت چیست؟ یعنی رفتن مردم از جایی به جای دیگر به منظور کار یا زندگی .
-۱۳مهاجرت داخلی و مهاجرت خارجی را تعریف کنید ؟
گاهی مهاجرت در داخل مرزهای یک کشور صورت می گیرد که به آن مهاجرت
داخلی می گویند . مانند مهاجرت روستاییان به شهرها یا مهاجرت کارگران فصلی در داخل یک کشور.
گاهی مهاجرت از یک کشور به کشور دیگر صورت می گیرد که به آن مهاجرت خارجی یا بین المللی می گویند .
-۱۴مهاجرت اختیاری و مهاجرت اجباری را توضیح دهید ؟
در مهاجرت اختیاری ، افراد با میل و تصمیم خود برای دستیابی به زندگی بهتر به جای دیگر ی مهاجرت می کنند . یکی از عظیم ترین مهاجرتهای بشر در قرن نوزدهم و بیستم مهاجرت اختیاری بیش از۱۰۰میلیون نفر از مردم قارهٔ اروپا به سرزمینهای جدید، یعنی آمریکای شمالی و جنوبی و استرالیا می باشد.
در مهاجرت اجباری ، افراد بدون میل خود و به دلیل عواملی چون قحطی ، خشکسالی و دیگر حوادث طبیعی و یا جنگ ها و درگیری های سیاسی مجبور به ترک محل زندگی خود می شوند .مانند مهاجرت اجباری مردم فلسطین از سرزمین های
اشغالی یا مهاجرت گروهی از افغان ها یا عراقی ها به کشورهای همسایه به دلیل شرایط جنگ و اشغال نظامی کشورهایشان .
-۱۵رشد شهرنشینی و پیدایش شهرهای پرجمعیت با چه چیزهایی همراه بوده است؟ با مهاجرت گسترده ی مردم از روستا ها به شهرها به دنبال کسب درآمد بیشتر و امکانات بهتر زندگی همراه بوده است .
-۱۶اغلب شهرهای بزرگ جهان با چه مشکلاتی روبه رو هستند؟ ترافیک سنگین – آلودگی هوا – زاغه نشینی در حومه شهرها – افراد بی خانمان
.
-* رشد جمعیت در همه ی کشورها یکسان…………. ( نیست (
-* به طور کلی برخی عوامل …………….. و ……………………. موجب جذب جمعیت به یک ناحیه می شود . )طبیعی – انسانی(
-* علاوه بر رشد طبیعی جمعیت ، عامل دیگری که موجب افزایش جمعیت یک مکان می شود ….. است . ) مهاجرت (
-* در صد سال اخیر یکی از تغییرات مهم در الگوی سکونت جمعیت ، ………………. بوده است. )گسترش شهرنشینی (
-* رشد شتابان شهرنشینی در بیشتر کشورها بدون …… برای سکونت جمعیت زیاد صورت گرفته است . ) برنامه ریزی(
سوالات متن فصل چهارم – درس ۸
-۱نابرابری جهانی به چه معناست ؟ به این معنی که از نظر ثروت و درآمد ، کیفیت زندگی مردم و دسترسی به مسکن مناسب ، آموزش ، بهداشت ، اشتغال ، گذراندن اوقات فراغت ، و نظایر آن تفاوت های زیادی بین کشورها دیده می شود .
-۲یکی از عوامل مهمی که در سنجش نابرابری کشورها با یکدیگر مورد توجه قرار گرفته چیست؟ عامل اقتصادی و عناصری چون میزان تولید ، درآمد ، اشتغال و مانند آنهاست .
-۳عواملی که بر زندگی افراد یک جامعه اثر می گذارند و می توانند کیفیت زندگی را خوب یا بد کنند کدامند؟ عواملی مانند هویت ؛ عزّت ، امنیت ، آزادی ، احساس شادی و رضایت از زندگی .
-۴شاخص توسعه ی انسانی با توجه به چه عواملی تعریف می شود ؟ این شاخص برای پی بردن به وضعیت و کیفیت زندگی در کشورها و مقایسه ی آنها با یکدیگر با توجه به سه عامل اقتصادی ، بهداشتی و فرهنگی تعریف می شود.
-۵ملاک های توسعه ی انسانی کدامند ؟ -۱در آمد و رفاه -۲امید به زندگی یا متوسط طول عمر -۳سواد و آموزش
-۶از نظر شاخص توسعه ی انسانی ، کشورها به چهار گروه تقسیم شده اند آنها را نام ببرید ؟
توسعه ی انسانی خیلی بالا – توسعه ی انسانی بالا – توسعه ی انسانی متوسط – توسعه ی انسانی پایین .
-۷عامل میزان درآمد و رفاه چه جنبه ای دارد و به چه معناست ؟ این عامل جنبه ی اقتصادی دارد و به معنای سطح مطلوب زندگی و رفاه اجتماعی است .منظور از ان ، این است که اعضای یک جامعه به چه میزان از درآمد کافی وشغل مناسب و قدرت خرید برخوردار دارند و به کالاها و خدمات مورد نیاز چون مسکن ، پوشاک ، غذا ، آموزش ، تفریح و فراغت و وسایل زندگی مناسب دسترسی دارند.
-۸چه کشورهایی از رفاه و سطح زندگی خوبی برخوردارند و درچه کشورهایی مردم با فقر و کمبود امکانات زندگی مواجه اند؟ پراکندگی این کشورها درجهان چگونه است؟
اکثر ساکنان کشورهای با درآمد بالا در کشورهای آمریکای شمالی و اروپای غربی از رفاه و سطح زندگی خوبی برخوردارند در حالی که در برخی کشورهای قاره آسیا ، آفریقا و آمریکای لاتین بخشی از مردم با فقر و کمبود امکانات زندگی مواجه اند .
-۹در چه کشورهایی مردم در فقر مطلق زندگی می کنند ؟ موزامبیک ، تانزانیا ، اتیوپی و نپال .
-۱۰میزان ثروت مادی و رشد اقتصادی کشورها را با چه چیزهایی اندازه گیری می کنند؟ -۱تولید ناخالص داخلی -۲درآمد سرانه .
-۱۱چه کشورهایی رشد اقتصادی سریعی داشته اند و توانسته اند جایگاه مهمی در اقتصاد جهانی به دست آوردند؟ ژاپن ، چین و برخی کشورهای آسیای جنوب شرقی چون سنگاپور ، هنگ کنگ ، کره ی جنوبی و مالزی.
-۱۲به چه دلیل بعضی از کشورها رشد اقتصادی مطلوبی ندارند ؟ به دلیل بحران های سیاسی یا جنگ ، مانند سوریه و عراق .
-۱۳امید به زندگی یا متوسط طول عمر در یک کشور یعنی چه؟ یعنی تعداد سال هایی که انتظار می رود کودکی که در آن کشور به دنیا آمده است ، عمر کند و زنده بماند .
-۱۴میزان طول عمر یا امید به زندگی در یک جامعه نشان دهنده ی چیست؟ نشان دهنده ی وضعیت سلامت و بهداشت در آن جامعه است .
-۱۵در چه کشورهایی متوسط طول عمر بیشتر است؟ در کشورهایی که مردم در محیطی پاک و بدون آلودگی زندگی می کنند ، به غذای کافی و آب سالم دسترسی دارند و در صورت بیماری یا روبه رو شدن با حوادث ، از امکانات در مانی و مراقبت های پزشکی پیشرفته برخوردارند ، متوسط طول عمر بیشتر است .
-۱۶در چه کشورهایی امید به زندگی یا متوسط طول عمر پایین است ؟ در کشورهایی که مردم دسترسی کافی به غذا یا آب آشامیدنی سالم ندارند و با کمبود پزشک و دارو و امکانات درمانی مواجه اند و همچنین در کشورهایی که جنگ های داخلی و خارجی ، گرسنگی و سوء تغذیه وجود دارد ، امید به به زندگی یا متوسط طول عمر پایین است .
-۱۷برای پی بردن به وضع آموزش در کشورها چه معیارهایی را در نظر می گیرند ؟ میزان با سوادی یا تعداد بزرگسالان با سواد – درصد ثبت نام کل کودکانی که در سن تحصیل اند – میانگین سال های تحصیل در یک کشور – میزان با سوادی و تحصیل دختران – تعداد معلم به ازای دانش آموز .
-۱۸منظور از میانگین سال های تحصیل چیست؟ متوسط تعداد سال هایی است که دانش آموزان یک کشور در مدرسه حضور پیدا کرده و تحصیل کرده اند .
-۱۹علل و عوامل خارجی نا برابری در جهان کدامند؟ مستعمره کردن کشورها در گذشته – اشغال نظامی کشورها – دخالت و نفوذ در امور داخلی به شیوه های مختلف – جلوگیری از استقلال سیاسی و اقتصادی آنها .
-۲۰علل و عوامل خارجی نابرابری در جهان چیست؟ جنگ ها و کشمکش های داخلی – فرهنگ و باورهای غلط – بیسوادی و ناآگاهی مردم – غفلت از استعدادها و فرهنگ خود – نداشتن ایمان و پشتکار و اراده برای تغییر وضع – نبودن وحدت و مشارکت بین مردم .
۲۱-مهم ترین نکته در سنجش نابرابری دربین کشورها وجوامع مختلف چه می باشد؟
الف)) اندازه گیری بسیاری از این نوع عوامل به صورت کمی (عددی) دشوار یا ناممکن است
ب)) هر کشوری متناسب با فرهنگ خود این عوامل را میشناسد و تفسیر می کند و برداشت یکسانی درباره آنها وجود ندارد.
-* تخمین زده می شود که مالکیت ……… درصد درآمد جهان در دست ………. درصد از ساکنان آن است . (۸۰ – ۲۰)
*- یکی از موضوعات مهم جهان که طی چند دهه اخیر توجه صاحبنظران را به خود جلب کرده، ……….. است؛( نابرابری جهانی یا بین المللی )
*- در سال ۲۰۱۴میلادی، میزان شاخص توسعه انسانی در ایران……….. بوده است و با این رقم، کشور ما در گروه کشورهای با « …………….» قرار میگیرد. (۰/۷۴۹ – توسعۀ انسانی بالا)
*- در گزارش توسعه انسانی سال ۲۰۱۴میلادی، بیشترین متوسط طول عمر مربوط به کشور………… و کمترین متوسط طول عمر ۴۵/۶سال مربوط به کشور………. در افریقاست.
( ۸۳/۵سال ، ژاپن — ۶/۴۵ ، سیرالئون )
بخش تاریخ
سوالات متن فصل پنجم – درس۹
-۱اوضاع سیاسی ایران هنگام تأسیس حکومت صفوی چگونه بود؟ هنگام به قدرت رسیدن صفویان، کشور ما حکومت واحد و
قدرتمندی نداشت و دچار تفرقه و تجزیه شده بود – حاکمان بخش های مختلف ایران با هم درگیر جنگ بودند – امنیت و آرامش شهرها و
روستاها از بین رفته بود .
-۲همزمان با حکومت صفویان کدام حکومت های همسایه در فکر گسترش قلمرو خود بودند ؟ امپراتوری عثمانی که با حمله های
پیاپی به سرزمین های همجوار ، بر قلمرو خود می افزود . سلطان عثمانی خود را خلیفه ی مسلمانان می دانست و به ایران نیز طمع داشت . در
شمال شرق ایران)ماوراالنهر(، اُزبک ها قدرت گرفته بودند و به مرزهای ایران می تاختند .
-۳شیخ صفی که بود ؟ شیخ صفی از صوفیان معروف زمان خود بودکه پیروان و و هواداران زیادی داشت و خانقاهش در اردبیل مورد توجه
مردم و حاکمان محلی بود .
-۴مهم ترین طرفداران خانقاه شیخ صفی چه کسانی بودند؟ مهم ترین طرفداران خانقاه شیخ صفی ایل های ترک بودند که به
قزلباش شهرت داشتند .
-۵شاه اسماعیل صفوی چگونه خود را شاه ایران خواند ؟ اسماعیل صفوی به کمک نیروی نظامی قزلباش ها ، نخست شروانشاهان و
آق قویونلوها را شکست داد و پس از تسلط یافتن بر تبریز ، خود را شاه ایران خواند .
-۶اقدامات شاه اسماعیل صفوی را بنویس ید؟ -۱رسمی کردن مذهب شیعه -۲ازمیان برداشتن حاکمان مناطق مختلف -۳شکست اُزبک
ها در خراسان -۴مسلط شدن بر سراسر ایران .
-۷چگونه قلمرو حکومت صفوی به حدود قلمرو دوره ساسانیان رسید ؟ در نتیجه موفقیت های سیاسی و نظامی شاه اسماعیل ،
حکومت کشور ما یکپارچه و نیرومند شد به طوری که قلمرو آن به حدود قلمرو دور ساسانیان رسید.
-۸چرا سلطان عثمانی در زمان شاه اسماعیل به ایران حمله کرد ؟ چون از شکل گیری سلسله قدرتمند و شیعه مذهب صفویه
ناخشنود بود .
-۹جنگ چالدران را توضیح دهید وعلت شکست ایران دراین جنگ چه بود؟ در جنگی که میان سپاهیان دو کشور ایران و عثمانی در
چالدران )نزدیکی شهر خوی امروزی( رخ داد ، شاه اس ماعیل و سربازانش شجاعت زیادی نشان دادند اما سپاه عثمانی به کمک سلاح های
آتشین مانند توپ و تفنگ که سپاه ایران از آنها بی بهره بود پیروز شد .
-۱۰پس از شاه اسماعیل چه کسی به حکومت رسید ؟ و چه کرد ؟ پسرش تهماسب به حکومت رسید . او با سرو سامان دادن به
اوضاع داخلی و دفع حمله های اُزبکان و دولت عثمانی ، موفق شد حکومت صفوی را تثبیت و تحکیم کند .
-۱۱چرا شاه تهماسب پایتخت خود را از تبریز به قزوین انتقال داد ؟ زیرا تبریز همواره در معرض هجوم سپاه عثمانی بود .
-۱۲شاه عباس اول پس از به قدرت رسیدن چه کرد؟ او اُزبک ها و عثمانیان را شکست داد و تا پشت مرزهای ایران عقب راند .
همچنین پایتخت را از قزوین به اصفهان در مرکز ایران منتقل کرد و برای آبادانی آن بسیار کوشید .
-۱۳چه عواملی موجب شد سلسله ی صفوی پس از شاه عباس اول از داشتن پادشاهی لایق و توانمند محروم ب ماند ؟
-۱سیاست کُشتن و کور کردن شاهزادگان -۲باز داشتن آنها از حکومت ولایت ها -۳آموختن شیوه ی کشور داری .
-۱۴چرا پس از شاه عباس اول امور حکومت مختل شد و هرج و مرج کشور را فرا گرفت ؟ در نتیجه ی ضعف و بی لیاقتی شاهان ، مقام های کشوری و لشکری دچار اختلاف و درگیری شدند و از انجام دادن مسئولیت های مهم خود بازماندند .
-۱۵چرا شاه سلطان حسین صفوی تسلیم محمود افغان شد ؟ در شرایط نابسامانی کشور ، گروهی از افغان ها در قندهار سر به
شورش برداشت ند و پس از پیروزی بر حاکم آن ولایت به سوی اصفهان حرکت کردند . سلطان حسین صفوی که نمی توانست با این گروه
شورشی کوچک مقابله کند ، پس از چند ماه محاصره ، به ناچار تسلیم شد و به این ترتیب محمود افغان سردسته ی شورشیان بر پایتخت و
قسمت هایی از ایران مسلط شد .
-۱۶کدام شهرها پایتخت صفویان بودند ؟ تبریز – قزوین – اصفهان .
-۱۷علت تغییر پایتخت صفویان را توضیح دهید ؟
تغییر پایتخت از شهر تبریز به قزوین : زیرا تبریز همواره در معرض هجوم سپاه عثمانی بود – عدم تهدید پایتخت در قزوین از سوی عثمانیها یا ازبکان- مناسب بودن موقعیت جغرافیایی واستراتژیکی شهر قزوین
تغییر پایتخت از قزوین به اصفهان : اصفهان دارای مرکزیت جغرافیایی در ایران بود همچنین در مسیر راههای بزرگ بازرگانی قدیم قرار
داشت – فراهم بودن شرایط اقتصادی )راه( ، سیاسی )مرکزیت( و کشاورزی )آب(
-۱۸دلایل سیاسی و نظامی ضعف و فروپاشی حکومت صفوی چه بود؟ ضعف و بی لیاقتی شاهان پس از شاه عباس – اختلاف و
درگیری بین مقام های کشوری و لشکری – دخالت درباریان سودجو در امور کشور – دور نگه داشتن و عدم تربیت صحیح شاهزادگان –
مالیات های سنگین .
-۱۹در رأس حکومت صفوی چه کسانی قرار داشتند )به ترتیب(؟ شاه – وزیر بزرگ )اعتماد الدوله(فرماندهان نظامی .
-۲۰وزیر بزرگ چه وظیفه ای داشت ؟ او مسئول امور اداری و مالی کشور بود اما در مقابل شاه قدرت و اختیار چندانی نداشت .
-۲۱فرماندهان نظامی چه مسئولیتی داشتند ؟ علاوه بر فرماندهی سپاه ، معمولاً حاکم ولایت های مهم نیز بودند .
-۲۲شاه عباس اول برای تقویت حکومت مرکزی چه کرد ؟ برای تقویت حکومت مرکزی و جلوگیری از نافرمانی و بی نظمی سران ایل
های قزلباش ، حکومت ولایت ها را از آنان گرفت و به افرادی غیر ازقزلباش ها سپرد . همچنین در کنار سپاه قزلباش ، سپاه جدیدی از افراد
غیر قزلباش تشکیل داد و با کمک گرفتن از اروپاییان ، این سپاه را به تفنگ و توپ مجهز کرد .
-۲۳آثار و نتای ج اقدام های اداری و نظامی شاه عباس اول را توضیح دهید؟ واگذاری حکومت ولایت ها به افرادی غیر از قزلباش ها – در کنار سپاه قزلباش ، سپاه جدیدی از افرادی غیر قزلباش تشکیل داد – مجهز شدن سپاه ایران به توپ و تفنگ به کمک اروپاییان .
-۲۴قرون جدید به چه دورانی گفته می شود ؟قرن های شانزدهم تا نوزدهم میلادی را در تاریخ اروپا قرون جدید می نامند .
-۲۵قرون جدید چه ویژگی هایی داشت ؟ در این قرن ها ، اوضاع سیاسی و مذهبی اروپا دگرگون شد و در نتیجه ی آن پیشرفت های
علمی ، فرهنگی و اقتصادی چشمگیری به وجود آمد که به اختراعات و اکتشافات مهمی انجامید .
-۲۶پیش گامان استعمار در اروپا چه کشورهایی بودند ؟ پرتغال – اسپانیا – انگلستان – فرانسه .
-۲۷در آستانه ی تأسیس سلسله ی صفوی پرتغالی ها چه کردند؟ و چرا شاه اسماعیل نتوانست در مقابل آنها کاری از پیش ببرد؟ پرتغالی ها جزایر و سواحل جنوبی ایران را تصرف کرده و تجارت خلیج فارس و دریای ع مان را در اختیار گرفته بودند . شاه اسماعیل
صفوی به دلیل نداشتن کشتی جنگی نتوانست در برابر پرتغالی ها کاری از پیش ببرد .
-۲۸شاه عباس اول چگونه توانست پرتغالی ها را از ایران بیرون براند؟ شاه عباس اول از رقابت انگلیسی ها و پرتغالی ها استفاده کرد و به کمک کشتی های جنگی انگلستان ، پرتغالی ها را از سواحل و جزایر ایران بیرون راند .
-۲۹یکی از علل موثر در برقراری روابط بین صفویان و کشورهای اروپایی چه بود؟ هجوم پیاپی عثمانی ها به ایران و اروپا بود .
۱-۳۰پادشاهان اروپایی برای کاستن فشار حملات عثمانی ها به خاک اروپا چه کردند؟ درصدد آن بودند که روابط خود را با ایران
تقویت کنند . علاوه بر این ، در آن زمان اروپاییان شرکت های بزرگ تجاری تأسیس کرده بودند و تمایل زیادی داشتند که روابط تجاری خود
را با دیگر کشورها گسترش دهد .
-* مهم ترین طرفداران خانقاه شیخ صفی ایل های ……………….. بودند که به ……………… شهرت داشتند . )ترک- قزلباش (
-* پس از جنگ چالدران ، …………….. به اشغال عثمانی ها درآمد . ) تبریز(
-* شاه …………………………. حکومت صفوی را به اوج قدرت رساند . )شاه عباس اول(
-* در رأس حکومت صفوی ………………… قرار داشت . ) شاه(
-* بعد از شاه در حکومت صفوی ……………………. قرار داشت که به او ……………………… نیز می گفتند . )وزیر بزرگ-اعتماد الدوله (
-* تا زمان شاه عباس اول ………………………………………. حاکم ولایت های مختلف ایران بودند . )سران ایل های قزلباش (
-* اروپاییان با توسعه ی صنعت ……………… و ……………….. توانستند راه های دریایی و سرزمین های جدیدیرا کشف کنند .
)کشتی سازی – دریانوردی (
چرا نمی تونیم این سوالات رو دانلود کنیم